Χώρος διαλόγου για τις Ψηφιακές Ανθρωπιστικές Σπουδές

Archive

Tag Archives: Ψηφιακές Ανθρωπιστικές Σπουδές

Η εφαρμογή ψηφιακών μεθόδων και η ανάπτυξη αντίστοιχων εργαλείων αποτελεί μια νέα πρόκληση για τους ερευνητές της Επιστήμης του Θεάτρου και των Παραστατικών Τεχνών. Το αποτύπωμά της στη θεατρολογική έρευνα έχει ήδη αρχίσει να γίνεται ορατό, ακολουθώντας τη ραγδαία ανάπτυξη της διεπιστημονικής περιοχής που τείνει να καθιερωθεί με τον όρο «Ψηφιακές Ανθρωπιστικές Επιστήμες» (Digital Humanities).
Το θέατρο και οι παραστατικές τέχνες μπορούν να αποτελέσουν μάλιστα προνομιακό πεδίο εφαρμογής των ψηφιακών ερευνητικών μεθόδων, καθώς οι ίδιες εγγενείς δυσκολίες που αντιμετωπίζει η Θεατρολογία λόγω της ιδιοσυστασίας του αντικειμένου της (το εφήμερο της παράστασης/παραστασιακού γεγονότος, η σημασία της ζωντανής παρουσίασής του, το πολυαισθητηριακό καλλιτεχνικό αποτέλεσμα, η ανάγκη ύπαρξης κοινού που χαρακτηρίζουν το θεατρικό γεγονός), προσδιορίζουν και την ψηφιακή μεθοδολογία: Αυτή περιλαμβάνει και πραγματεύεται όχι μόνο κείμενα αλλά πολυεπίπεδες λεκτικές συσσωρεύσεις, εικόνες, ήχο, βίντεο, κοινωνικά δίκτυα και άλλες μορφές που δημιουργούνται μέσω συνεργατικών δικτύων εξειδικευμένων επιστημόνων και διαδίδονται σε κοινά που διαδρούν μαζί τους σε πραγματικό χρόνο.

Διαβάστε περισσότερα

Στις 10 Οκτωβρίου διοργανώθηκε στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο εκδήλωση παρουσίασης του ερευνητικού προγράμματος «Αναπαραστάσεις της παράκτιας ζώνης της Κύπρου μέσα από τομές ιστορικών χαρτών και άλλες απεικονίσεις», που υλοποιήθηκε από το Τμήμα Γεωγραφίας του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου με επιστημονικό υπεύθυνο τον καθηγητή Χρίστο Χαλκιά, και με τη χρηματοδότηση και συνεργασία του Ιδρύματος Σύλβιας Ιωάννου.

Διαβάστε περισσότερα

Στις 11 και 12 Οκτωβρίου διοργανώθηκε στο κεντρικό κτίριο του Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) επιστημονική διημερίδα με τίτλο Μνήμη, μαρτυρία και η ψηφιακή προσέγγιση της ιστορίας: το Αρχείο «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα». Στη διάρκεια της ημερίδας παρουσιάστηκε το οπτικοακουστικό αρχείο «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα», το οποίο συγκροτήθηκε από το Freie Universität του Βερολίνου και το ΕΚΠΑ, και είναι ελεύθερα προσβάσιμο στη διεύθυνση http://www.occupation-memories.org.

Διαβάστε περισσότερα

Οι Οθωμανικές σπουδές αποτελούν, αναμφισβήτητα, ένα σχετικά νέο διδακτικό και ερευνητικό επιστημονικό πεδίο στην Ελλάδα. Τις τελευταίες δεκαετίες ολοένα και περισσότεροι ερευνητές στη χώρα μας ασχολούνται με ζητήματα οθωμανικής ιστορίας και πολιτισμού εμπλουτίζοντας με τις ενδιαφέρουσες μελέτες τους τις γνώσεις μας για την περίοδο αυτή. Στον ανερχόμενο κλάδο των Οθωμανικών-Τουρκικών σπουδών σημαντικό ρόλο παίζει πλέον η χρήση ψηφιακών εργαλείων και υπηρεσιών. Τα ψηφιακά εργαλεία και οι υπηρεσίες που είναι διαθέσιμες στην ερευνητική κοινότητα προέρχονται κατά κύριο λόγο από πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες και ερευνητικά κέντρα του εξωτερικού.

Διαβάστε περισσότερα

Στις 28-1-2019, στο Κέντρο Τύπου ΥΨΗΠΤΕ (Υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης) στην Αθήνα πραγματοποιήθηκε ημερίδα με θέμα την παρουσίαση των θεματικών αξόνων που άπτονται του μαθητικού διαγωνισμού οπτικοακουστικής ψηφιακής δημιουργίας Η ιστορία σου είναι ιστορία της πόλης σου, τον οποίο προκήρυξε η Εκπαιδευτική Τηλεόραση, το Υπουργείο Παιδείας, το Τμήμα Αρχειονομίας του Ιονίου Πανεπιστημίου και το Εθνικό Κέντρο Οπτικοακουστικών Μέσων και Επικοινωνίας.

Διαβάστε περισσότερα

OpenMethods

Μια νέα πρωτοβουλία του DARIAH-EU.

Στις ανθρωπιστικές επιστήμες οι ψηφιακές μέθοδοι και τα εργαλεία ενσωματώνονται ολοένα και περισσότερο στην καθημερινή ερευνητική διαδικασία. Συνακόλουθα, οι συζητήσεις γύρω από πρακτικά θέματα, περιγραφές επιστημονικών επιτευγμάτων που οφείλονται σε τεχνικές της ψηφιακής τεχνολογίας, και γύρω από θεωρητικούς προβληματισμούς αποτελούν όλο και περισσότερο αντικείμενο της επιστημονικής επικοινωνίας.
Παράγεται πλέον και διατίθεται στο διαδίκτυο τεράστιος όγκος υλικού (άρθρα, δημοσιεύσεις ιστολογίου, εκθέσεις ειδικών κλπ.) στον τομέα των ψηφιακών μεθόδων και εργαλείων των ψηφιακών ανθρωπιστικών σπουδών (DH). Προκύπτει επομένως άμεση ανάγκη για την προβολή, μέσα από μία εξειδικευμένη πλατφόρμα, αυτού του ιδιαίτερα πολύτιμου πολυγλωσσικού και πολυεπιστημονικού περιεχομένου ανοικτής πρόσβασης, περιεχομένου που, τουλάχιστον από την ευρωπαϊκή κυρίως σκοπιά, δεν αναδεικνύεται επαρκώς. Η νέα πρωτοβουλία του DARIAH-EU, το OpenMethods* απαντά  σε αυτήν την ανάγκη με μια καινοτόμο προσέγγιση τύπου «metablog».

Διαβάστε περισσότερα

books2

Η βιβλιοθήκη των Λεξικών και Θησαυρών για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες στον ιστότοπο zotero.org που συντάχθηκε από την ερευνητική ομάδα DARIAH-GR της Ακαδημίας Αθηνών, αποτελεί μια ενδελεχή καταγραφή όλων των ελληνικών έντυπων λεξικών για τις ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες, απαρχής της εκδοτικής δραστηριότητας στον ελλαδικό χώρο μέχρι σήμερα. Σκοπός αυτής της ηλεκτρονικής βιβλιοθήκης είναι να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο για τον ερευνητή και κάθε ενδιαφερόμενο που αναζητά λεξικογραφικές αναφορές στις ανθρωπιστικές επιστήμες. Έχουν καταγραφεί πάνω από 600 λεξικά, θησαυροί, λεξιλόγια, ορολογίες, που έχουν εκδοθεί στην ελληνική γλώσσα και έχουν ως θέμα τους τα γνωστικά αντικείμενα που εμπίπτουν ευρύτερα στον τομέα των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών: ανθρωπολογία, αρχαιολογία, γλωσσολογία, θεατρολογία, θεολογία, ιστορία, καλές τέχνες, κοινωνιολογία, κοινωνικές επιστήμες, νομικά, παιδαγωγικά, φιλολογία, φιλοσοφία. (Δεν περιλαμβάνονται ερμηνευτικά λεξικά, γενικά εγκυκλοπαιδικά λεξικά, λεξικά τρέχουσας ορολογίας). Κάθε εγγραφή εμφανίζεται με όλες τις πληροφορίες που διατίθενται από τον κατάλογο της βιβλιοθήκης στην οποία εντοπίστηκε. Επίσης, κάθε εγγραφή συνοδεύεται με ενδεικτικές θεματικές «ετικέτες» (tags).

Διαβάστε περισσότερα

DoingDHImage

Έχοντας την επίγνωση ότι οι σκέψεις που σκοπεύω να μοιραστώ με τους αναγνώστες του blog δεν κομίζουν κάτι το νέο, εντούτοις επιχειρώ να συμβάλω ανοίγοντας στην καλύτερη περίπτωση μια συζήτηση, μέσω της οποίας –και με τη συνδρομή των συναδέλφων–, να αναδειχθούν οι ανάγκες της έρευνας στις ανθρωπιστικές επιστήμες και να προταθούν ιδέες που θα μπορούσαν να αναδείξουν ή και να θεραπεύσουν επί μέρους πτυχές του ζητήματος.

Χωρίς αμφιβολία, τα ψηφιακά εργαλεία προσφέρουν σήμερα πολύτιμη βοήθεια στον ερευνητή στην προσπάθειά του να συγκεντρώσει και να διαχειριστεί –έως ένα βαθμό– το υλικό που χρειάζεται για την έρευνά του. Ψηφιακές βιβλιογραφικές βάσεις δεδομένων, ηλεκτρονικές εκδόσεις επιστημονικών περιοδικών, πλήθος μητρώων που παρέχουν μεταδεδομένα ή πολλές φορές αυτούσιο το πρωτογενές υλικό σε ψηφιακή μορφή, οντολογίες και θησαυροί όρων, που διασφαλίζουν στοχευμένες αναζητήσεις στις μαρτυρίες προσφέρονται άμεσα στον ερευνητή και συμβάλλουν σημαντικά στην εξοικονόμηση πόρων αλλά και χρόνου στη διεξαγωγή της έρευνας.

Διαβάστε περισσότερα

Φωτογραφίες από το μέτωπο του πολέμου, καρτ-ποστάλ και γράμματα, οπτικοακουστικό υλικό, έγγραφα και προσωπικά ημερολόγια στρατιωτών, οικογενειακά αναμνηστικά και άλλα αντικείμενα, όλα μαζί, ανασυνθέτουν και εξιστορούν τον “Μεγάλο Πόλεμο”. Το Europeana 1914-1918 αποτελεί τη μεγαλύτερη ψηφιακή συλλογή για τον Α΄Παγκόσμιο Πόλεμο, συγκεντρώνοντας τεκμήρια από διαφορετικές πηγές από ολόκληρο τον κόσμο-συνδράμοντας στον ευρωπαϊκό εορτασμό της εκατοντοετηρίδας της έναρξης του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Διαβάστε περισσότερα